Gezag krijg je van je omgeving, dat heb je niet zomaar. Betrokkenen bij een vereniging kennen een bestuurslid gezag toe als hij kennis van zaken heeft, vertrouwen geniet én anderen in hun waarde laat.Als iedereen duidelijk voelt dat die persoon ‘goed is voor de vereniging’, dan heeft hij gezag. Een bestuurslid dat geen gezag heeft, zit in een onwerkbare situatie die noch hemzelf noch de organisatie veel zal opleveren.
Geen gezag?
Iemand zonder gezag gaat andere middelen gebruiken om zijn stem te laten horen. Bijvoorbeeld anderen overschreeuwen, de mond snoeren of de eigen wil doordrijven. Die mensen gaan buiten de vergadering om belangrijke zaken regelen met ‘een paar vriendjes’. Die persoon zal in de vergadering informatie verzwijgen. Als een bestuurslid of zelfs een heel bestuur zich met dergelijke middelen moet handhaven, is het belangrijk iemand van buiten te vragen te helpen de sfeer te verbeteren.
Wel gezag
Het zal een bestuurslid of bestuur met gezag gemakkelijk gebeuren dat iedereen hoopvol naar hem kijkt als er iets misgaat. Het is dan heel verleidelijk om direct met een oplossing te komen. Mensen vinden het vaak heerlijk om lekker te kunnen leunen op de brede schouder van 'moeder-overste'. Hoewel het aanlokkelijk is, is het niet verstandig om die rol op je te nemen. Beter is het om mensen te motiveren eerst zelf met het probleem aan de slag te gaan. Een of meer bestuursleden kunnen dan een adviserende en ondersteunende rol op zich nemen. Dat bevordert de zelfwerkzaamheid van betrokkenen en maakt het besturen iets van de groep bestuursleden als geheel.
Als dat niet lukt, levert samen nadenken altijd meer op dan dat een bestuurslid of een bestuur op verzoek oplossingen tevoorschijn tovert. Bovendien, mensen die erg afhankelijk worden van een persoon of een groep willen vroeg of laat hun onafhankelijkheid terug en komen dan in opstand tegen de ‘autoriteit’. Het is in een werkverhouding ongezond als het zover komt.
Macht eng?
Mensen vinden macht vaak eng. Dat is het echter niet als er op de juiste manier mee omgegaan wordt. Dan scheppen macht en gezag vertrouwen. Dan weten mensen wie in een organisatie meer en minder invloed hebben. Bestuursleden moeten duidelijk zijn over het feit dat ze macht hebben en over de manier waarop ze met die macht omgaan. Dit wordt ook wel een transparante organisatie genoemd: een organisatie waarin de structuren en verhoudingen transparant, doorzichtig zijn.
Van Uw bestuur met excuses
Cor is weer tijdelijk onze voorzitter van de volkstuinvereniging. Hij is een van de oudste leden, hij heeft een hele grote vijver, hij plant bananen en citroenen en hij kan nauwelijks lopen van de pijn. Hij hoest en kucht, en af en toe zie je hem gebogen over zijn telefoon. Aannemershanden, bellend of tikkend.
Hij was al eerder voorzitter, vijftien jaar lang. De volkstuin won een internationale prijs voor groenste tuin van Nederland, er staat een gigantisch bedrag op de spaarrekening, er wordt alleen voor eigen gebruik wiet verbouwd. Een enkeling woont er, maar al met al functioneren we goed.
Toen werd hij voorzitter af want niet iedereen was altijd blij met hem. Ze vonden hem wat los met de regels. Het was ook wel een kliekje, dat daar altijd in de kantine zat. Verandering van spijs. Zijn gezondheid speelde een rol. Nieuw bloed. Er kwam een andere voorzitter.
Nou, lang verhaal kort, dat ging niet goed, er is een vergadering bijeengeroepen, dat kan namelijk als je vijftien handtekeningen hebt, en toen was Cor weer voorzitter.
Hij mompelt, is doof, er zit iemand naast hem die de vergaderstukken aanreikt, maar toch. Hij kent ons volkstuiners bij naam, maakt een grap, luistert en is snel klaar met de ALV. Zijn nieuwjaarsspeech is altijd een bijgewerkte versie van vorig jaar.
Nu was er een technisch probleem. De mail van het bestuur werkte niet meer. We hebben een ontzettend leuke, actieve secretaris, zeer handig ook, en die had even een ander email-adres aangemaakt, zodat het bestuur toch bereikbaar bleef. De secretaris had dat aan iedereen laten weten, maar per ongeluk stonden we allemaal in de cc. Ik vond het wel gezellig, je kent al die mensen van de werkbeurt, en nu zag je hun emailadres. Onze eigen henkenanita@yahoo.nl, de Oost-Europeaan soron@hotmail.com of mijn bewuste buurvrouw met haar donna@freedom.nl adres. Maar goed, hoort niet natuurlijk. Dus de secretaris stuurde nog een mail, nu waren we met z’n allen onzichtbaar:
Sorry mensen, per ongeluk stonden jullie in de cc, dat was niet de bedoeling.
Klaar. Dacht zij. Dachten wij.
Maar tussen die honderddrieëndertig mensen is één iemand geïnteresseerd in de avg, de Algemene Verordening Persoonsgegevens. Die klom in de pen. Dat kreeg ik niet te zien want die correspondentie ging alleen in de rechtstreekse mail, maar het kwam allemaal goed.
We kregen weer een mail, dit keer van emailadres De Fam. C.Klamer <c.klamer2016@tele2.nl>. Dat was de voorzitter zelf, Cor dus. Hij mailde ons, en we zaten weer gezellig met zijn allen in de cc:
Beste allemaal,
Ivm de wet op de privacy de mail verwijderen
Van Uw bestuur met excuus
Met daaronder duidelijk nog een keer al onze emailadressen, dat is zo handig van reply to all.
Hij zit in zijn tuin, op zijn telefoon, hoestend en wel.
Over deze tekst
Het eerste stuk is een bewerking van een deel van het boek: 'Financien voor bestuursleden.' Dit hoofdstuk is samen met Gerda Nijssen geschreven.
Het boek is in 2009 uitgekomen, maar de inhoud is nog steeds actueel. Komende maanden vul ik het aan en herschrijf ik het. Als je aanvullingen of suggesties hebt, dan ben je van harte welkom.
Werkelijk rendement box 3
Brief gekregen van de Belastingdienst over het werkelijk rendement box 3? Laat het ons dan weten.
Vragen?
Heb je vragen, wil je sparren, heb je een administratie die aandacht nodig heeft? Van harte welkom!
Wat zijn we aan het doen?
Onze nieuwe foto's staan op de website, klik hier.
⟶ Lees ook over Besturen - Financieel beleid
Als nieuwsbrief verstuurd op 15 augustus 2025